Svetozar Marović, prezydent Serbii i Czarnogóry w latach 2003 – 2006, został aresztowany w 2015 roku pod zarzutami korupcji w swoim rodzinnym mieście Budwie. W 2016 roku za te przestępstwa skazano go na 3 lata i 10 miesięcy pozbawienia wolności oraz zapłaty ok. miliona euro kary. Również jego syn, Milos, został skazany za nielegalną sprzedaż ziemi w rejonie Budwy narażając budżet samorządowy na straty w wysokości 1.4 miliona Euro.
Obydwaj uciekli do Serbii w 2016 roku gdzie pozostają na wolności pomimo apeli władz czarnogórskich o ekstradycję ich do kraju gdzie mają odbyć swoja karę.
Apele o ekstradycje
Po zmianach politycznych w Czarnogórze, nowy rząd w Podgoricy zaapelował o ekstradycję do Czarnogóry Svetozara Marovicia i jego syna jednakże żądanie to pozostało bez odpowiedzi ze strony Belgradu. Czarnogórski minister sprawiedliwości i praw mniejszości Vladimir Leposavić stwierdził (13 czerwca), że jego apel jest już trzecim z rzędu wobec władz w Belgradzie, natomiast Podgorica wystąpiła w sprawie ekstradycji już w 2019 roku.
Według raportu śledczej grupy Balkan Investigative Reporting (BIRN) Sasy Dragojlo, Marko Vesovicia i Vladimira Otasevicia syn prezydenta Milos Marović prowadzi dobrze prosperujące gospodarstwo rolne o wartości ponad milion euro. Władze serbskie nie udzielają żadnych wyjaśnień w tej sprawie. Według serbskiego prawa sprawa ekstradycyjna toczy się przez Sąd Najwyższy w Belgradzie jednakże jak dotąd (według relacji śledczych z BIRN) nie toczy się żadne postępowanie ekstradycyjne w sprawie Maroviciów.
Polityczny aspekt
Trudności we współpracy wymiarów sprawiedliwości obydwu państw aspirujących do Unii Europejskiej stanowi o słabości mechanizmów współpracy regionalnej, która jest podstawowym kwantyfikatorem ich stabilności z perspektywy Brukseli. Ekstradycja jednego z czołowych polityków dawnego państwa związkowego ma również swój wymiar polityczny.
Oskarżenia wobec Marovicia miały miejsce podczas rządów Demokratycznej Partii Republiki Czarnogóry (DPRC), która rządziła do grudnia 2020 roku w państwie od powstania republiki w 2006 roku. Marović wsparł w ostatniej kampanii wyborczej obecnie rządzący pro-serbski rząd Zdravko Krivokapicia oskarżając DPRC, że zrobiła z niego polityczną ofiarę.
Fot. US Embassy Belgrade, Public domain, via Wikimedia Commons
JAKUB LACHERT
Ekspert Fundacji Trójmorze. Specjalista ds. polityki sąsiedztwa UE, szczególnie z uwzględnieniem regionu wschodniego i Bałkanów Zachodnich.