Zgodnie z opublikowanym projektem Strategicznego Planu Energetycznego, w latach 2030-31 źródła zasilania paliwami niekopalnymi będą stanowić około 60 % miksu energetycznego Japonii. Czyli ponad dwukrotnie więcej niż w 2019-20 (24%). Do końca tej dekady Tokio zamierza osiągnąć swój cel ograniczenia o 46% emisji gazów cieplarnianych.

Według prognoz zawartych w Strategicznym Planie Energetycznym, udział LNG w miksie energetycznym w latach 2030-31 jest szacowany na 20%, węgla na 19%, ropy na 2% (paliwa kopalne łącznie 41%).  Dla porównania w latach 2019-2020 udział poszczególnych paliw przedstawiał się w następujący sposób: 37% LNG, 32% węgiel i 7%  ropa (paliwa kopalne łącznie 76%).

Zgodnie z projektem, energia odnawialna będzie stanowić 36-38% krajowego miksu energetycznego w latach 2030-31 – przy 1% udziale wodoru/amoniaku i 20-22% energii jądrowej co łącznie powinno dać 57-61% paliw niekopalnych w miksie energetycznym kraju.

Projekt Strategicznego Planu Energetycznego, który po zatwierdzeniu przez rząd zmieni się w główną politykę energetyczną kraju, wykazuje znaczącą zmianę w japońskiej polityce energetycznej skoncentrowanej na dekarbonizacji sektora energetycznego, który odpowiada za 80% emisji gazów cieplarnianych kraju.

Japonia zamierza jednocześnie podjąć szereg działań w zakresie regulacji podaży i popytu surowców energetycznych, a także wspierania innowacji technologicznych, aby przyspieszyć redukcję emisji gazów cieplarnianych, przy jednoczesnym utrzymaniu ścisłej kontroli w celu zapewnienia stabilnych dostaw energii w okresie przejściowym.

Nowy strategiczny plan energetyczny ma zostać ostatecznie sformułowany przed 26. konferencją  ONZ w sprawie zmian klimatu w Glasgow jesienią 2021 roku.

Australijskie obawy

Jednym z głównych dostawców LNG oraz węgla do Japonii jest Australia, dlatego dekarbonizacyjne plany Tokio wywołały niepokój Canberry. Australijskie kompanie energetyczne w 2020 roku wyeksportowały do Japonii LNG o wartości 15 miliardów dolarów. Kraj ten był również głównym dostawcą węgla energetycznego, którego eksport przyniósł 6,9 miliarda dolarów.

Japońskie plany mogą  zachwiać poparciem jakiego udziela rząd federalny eksportowi LNG. Pojawiły się również obawy związane z cięciami planów inwestycyjnych w sektorze wydobywczym, a co za tym idzie z utratą dobrze płatnych miejsc pracy w stanach, których gospodarka oparta jest o eksport kopalin. Na razie australijski rząd deklaruje wsparcie dla projektów wydobywczych wskazując na to, że eksport LNG może utrzymać się na dotychczasowym poziomie ponieważ kraje szybko rozwijające się takie jak Indie, Chiny, Wietnam, Pakistan, Tajlandia i Bangladesz prawdopodobnie będą zwiększą swoje zapotrzebowanie na gaz skroplony np. Indie zamierzają zwiększyć udziału LNG w swoim miksie energetycznym z około 6% w 2020 r. do 15% w 2030 r.

Australijczycy upatrują swoich szans na utrzymanie pozycji głównego dostawcy paliw do Japonii dzięki rozwojowi projektów produkcji odnawialnego wodoru/amoniaku, oraz wodoru wytwarzanego z gazu zimnego z wykorzystaniem technologii CCS. Rynek wodoru w Azji wydaje się obiecujący biorąc pod uwagę szereg niedawnych obietnic osiągnięcia zerowej emisji netto przez dużych konsumentów paliw kopalnych w Chinach, Japonii i Korei w celu osiągnięcia zerowej emisji netto do 2050-2060.

Deklaracje te spowodowały, że prognozy zapotrzebowania na wodór w najbliższych latach gwałtownie wzrosły.

Na fotografii: Elektrownia jądrowa Ikata na wyspie Sikoku

Tomasz Szulc

Dr Tomasz Szulc

Dyrektor Działu Analiz ECPP. Absolwent Wydziału Dziennikarstwa i Nauk Politycznych UW, studiów wschodnich na Uniwersytecie Warszawskim oraz studiów menadżerskich Executive Master of Business Administration, wieloletni pracownik naukowy Instytutu Studiów Politycznych PAN, asystent w Zakładzie Porównawczych Studiów Postsowieckich oraz w Zakładzie Bezpieczeństwa Międzynarodowego i Studiów Strategicznych ISP PAN, gdzie zajmował się badaniami nad rolą sektora naftowo-gazowego  w polityce wewnętrznej i międzynarodowej Federacji Rosyjskiej. Autor blisko trzydziestu analiz, publikacji naukowych i popularno-naukowych obejmujących swoim zakresem m.in. przemiany rosyjskiego sektora naftowo-gazowego, ekspansję rosyjskich koncernów energetycznych w UE i przestrzeni postsowieckiej oraz politykę klimatyczną UE. Redaktor opracowań analitycznych „Wpływ  kosztów  wykupu  pozwoleń  na  emisję  CO 2  na  cenę  energii  elektrycznej w Polsce. Konsekwencje dla gospodarki i społeczeństwa” oraz  „Unia  Europejska  i  Chińska  Republika  Ludowa.  Polityka  klimatyczno-energetyczna”.