Sąd Apelacyjny w Kosowie utrzymał wyrok z 2019 roku wobec Ivana Todosijevica. Poseł Kosowa i były minister został skazany na karę dwóch lat pozbawienia wolności w procesie z dnia 24 czerwca, który został opublikowany dopiero 24 sierpnia.

Ivan Todosijević w swoim wystąpieniu w marcu 2020 roku w 20 rocznicę nalotów NATO na Serbię stwierdził, że masakra w Raczaku, podczas której zginęło 45 Albańczyków była „mistyfikacją  Prisztiny” i została wymyślona przez albańskich terrorystów, którzy dokonali największych zbrodni w Kosowie”. – Oni [Albańczycy z Kosowa] popełniali zbrodnie przed agresją NATO, zabijali dobrych serbskich domowników i policjantów w swoich miejscach pracy – dodał serbski polityk z Kosowa.

Podżeganie do nienawiści

Według sądu przytoczone słowa mogły podżegać do nienawiści i podziałów między grupami etnicznymi w Kosowie, ponadto wykraczając poza dostępne w świecie ramy wolności wypowiedzi. W konsekwencji serbski polityk stracił mandat deputowanego, ponieważ zgodnie z konstytucją Kosowa poseł skazany prawomocnym wyrokiem na okres powyżej jednego roku pozbawienia wolności automatycznie traci mandat.

Ten wyrok sądu nie spotkał się z akceptacją ludności serbskiej, która potępiła skazanie swojego deputowanego. 25 sierpnia w ramach solidarności z Todosijeviciem serbscy sędziowie z Mitrovicy odmówili wykonywania pracy. Stwierdzili, że na procesie Todosijevicia zostało złamane porozumienie brukselskie o normalizacji stosunków pomiędzy Serbią a Kosowem. W oparciu o ten dokument sędziowie z Mitrovicy argumentowali, że w przypadku skazanego narodowości serbskiej komisja powinna składać się z dwóch serbskich sędziów i jednego albańskiego, a w przypadku tego wyroku te zasady zostały złamane.

W państwach byłej Jugosławii kwestie związane z upamiętnieniem ofiar i potępieniem sprawców stanowią nadal element sporu politycznego pomiędzy różnymi grupami etnicznymi. W szczególności w Bośni i Hercegowinie oraz Kosowie interpretacja sędziów w sprawach dotyczących używania mowy nienawiści jest trudna do egzekwowania, ponieważ każdy wyrok skazujący za takie uczynki spotyka się ze zdecydowaną reakcją konkretnych grup etnicznych.

Lachert

JAKUB LACHERT

Ekspert Fundacji Trójmorze. Specjalista ds. polityki sąsiedztwa UE, szczególnie z uwzględnieniem regionu wschodniego i Bałkanów Zachodnich.